اثـر بخـشی معنا درمانی به شیوه گروهـی بـر کاهـش افسـردگی و افـزایـش امیـد در سالمندان با سندرم آشیانه خالی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 مربی گروه روانشناسی دانشگاه پیام نور

2 دانشیار روانشناسی بالینی دانشگاه علامه طباطبائی

چکیده

چکیده
هـدف از پژوهش حاضر تعیین اثـر بخـشی معنا درمانیبه شیوه‌ گروهی بـر کاهـش افسـردگی و افـزایـش امیـد در سالمندان با سندرم آشیانه خالی شهـرستان  قروه بود. این پـژوهـشنیمه آزمایـشی، از نوع پیـش آزمون ـ پس آزمون با گروه کنترل اسـت. جامعه آماری را کلیه مردان و زنان شهرستان قروه که فرزندانشان آنها را ترک کرده و از آنها جدا شده‌اند است، تشکیل دادند. با استفـاده از روش نمونه‌گیری در دسترس، تعداد 24 نـفـر انتخـاب شـدند. به منظور جمع آوری داده‌ها از پرسشنـامۀ 21سوالی افسـردگی بک  BDI-IIو پرسشنـامۀ امیدواری اسنـایدر و همکاران استفـاده شـد. جهت تحلیل  داده‌ها، از آمار توصیـفی و آمار استنبـاطی (آزمون تحلیل کوواریانس) استفـاده شـد. یافته‌های به دست آمده نشان داد که میانگین نمرات افسردگی در پس آزمون گروه آزمایش به طور معنا داری از میانگین نمرات پس آزمون در گروه کنترل پایین‌تر است، و میانگین نمرات امید به زندگی در پس آزمون گروه آزمایش به طور معنا داری از میانگین نمرات پس آزمون در گروه کنترل بالاتر  است.  بر اساس یافته‌های این تحقیق می‌توان گفت که معنا درمانی به  شیوه گروهی در کاهش افسـردگی و افزایش امید در سالمندان با سندرم آشیانه خالی مؤثر است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Effectiveness of Group Logotherapy on Reducing Depression and Increasing Hope in Elderly with Empty Nest Syndrome

نویسندگان [English]

  • Mohammad Khaledian 1
  • Faramarz Sohrabi 2
1 Faculty of Psychology, Payame Noor University of Saqqez
2 Associate Professor of Clinical Psychology, Allameh Tabataba’i Uviversity
چکیده [English]

Abstract
The aim of the study was to examine effectiveness of group
logotherapy on reducing depression and increasing hope in elderly
with empty nest syndrome living in city of Ghorveh. The study
employed a quasi-experimental design with pretest and posttest and a
control group. The statistical population included all men and women
living in Ghorveh whose children had left them. The sample group
consisted of 24 individuals who were selected using convenient
sampling. Data were collected using the 21-item Beck Depression
Inventory (BDI II) and Snyder’s Adult Hope Scale (AHS). The data
were analyzed using descriptive and inferential statistics (covariance
analysis). The results showed that the average posttest depression
score was significantly lower in the experimental group than the
control group, and that the average posttest hope score was
significantly higher in the experimental group. The findings suggest
that group logotherapy has positive effects in reducing depression and
increasing hope in elderly with empty nest syndrome

کلیدواژه‌ها [English]

  • logotherapy
  • Hope
  • Depression
  • empty nest syndrome
  • Elderly

قرآن کریـم، ترجمه سید محمد رضا صفوی. نشر معارف.

تابان، حبیب الله؛ قاسمی، غلامرضا؛ فرزانه، آرزو؛ کاظمی، مژگان. (1385). بررسی مشکلات سن پیری در ایران و جهان. تهران: نشر آشنا.

حسنی، فریبا. (1387). مقایسه اثر بخشی درونی زوج درمانی رفتاری- شناختی، و هیجان محور بر افسردگی، اضطراب، ناامیدی و رضایت زناشویی مرد نابارور رساله دکتری رشته مشاوره، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران.

حسینیان، الهه. (1386).  بررسی اثر بخشی معنا درمانی به شیوه گروهی بر افزایش امید به زندگی بیماران سرطانی بیمارستان شفا شهر اهواز.  پایان نامه کارشناسی ارشد مشاوره. دانشگاه آزاد واحد علوم و تحقیقات.

زاهدبابلان، عادل؛ قاسم پور، عبدالله؛ حسن زاده، شهناز. (1390). نقش بخشش و سرسختی روان شناختی در پیش بینی امید. مجله دانش و پژوهش در روانشناسی کاربردی. 12(3): 19 – 12.

سادوک، جیمز؛ سادوک، آلکوت. (2011). خلاصه روانپزشکی: علوم رفتاری- روانپزشکی بالینی. ترجمه فرزین رضاعی (1390). تهران:  انتشارات ارجمند.

شعاع کاظمی، مهر انگیز؛ سعادتی، معصومه. (1389). بررسی تأثیر آموزش ابعاد معنا درمانی (مسئولیت، آزادی، ارزش‌ها و...) بر کاهش ناامیدی زنان مبتلا به سرطان. فصلنامۀبیماری‌هایپستانایران، 3 (1و2)، 48 – 40.

شیخ پور، نورالله. (1385). تأثیر مشاوره گروهی به شیوه‌ معنا درمانی در افزایش امید به زندگی معلولین نخاعی ناشی از زلزله بم. پایان نامه کارشناسی ارشد مشاوره، تهران: دانشگاه خاتم الانبیا. 

غلامی، مریم؛ پاشا، غلامرضا؛ سودانی، منصور. (1388). اثربخشی آموزش معنا درمانی گروهی بر امید به زندگی و سلامت عمومی بیماران دختر تالاسمی.  مجله دانشوپژوهشدرروانشناسیکاربردی، 42، 45 – 25.

فرانکل، ویکتور. (1963). انسان در جستجوی معنا. ترجمه مهین میلانی (1390). تهران: انتشارات درسا.

قادری، فائزه؛ خوردی مود، مریم؛ افشاری، رامین. (1388). اثر افسردگی مادران بر بهداشت دهان کودکان. مجلهدندانپزشکیدانشگاهعلومپزشکیشیراز. 10(1): 91 – 87.

قراچه داغی، مهدی. (1380). از حال بد به حال خوب، تهران: آرین کار.

قنبری زرندی، زهرا؛  گودرزی، محمود. (1387). اثربخشی مشاوره گروهی با رویکرد معنا درمانی بر ارتقای سلامت عمومی زنان آسیب دیده از زلزله. مجله تحقیقات زنان. 2 (4): 66 – 57.

گرفمی، هاجر؛ شفیع آبادی، عبدالله؛ ثنایی ذاکر، باقر. (1388). اثربخشی معنا درمانی به شیوه‌ گروهی بر کاهش نشانگان مشکلات روانی زنان مبتلا به سرطان سینه. مجله اندیشه و رفتار. 4 (13): 42 – 35.

گلدنبرگ، ایرنه؛ گلدنبرگ، هربرت. (2009). خانواده درمانی. ترجمه: حمیدرضا حسین شاهی برواتی، سیامک نقشبندی، الهام ارجمند (1388). تهران: نشر روان.

گلکاریان، پریسا. (1387). اثر بخشی مشاوره گروهی به شیوه‌ معنا درمانی بر کاهش نا امیدی در مبتلایان به اختلال هویت جنسی. پایان نامه کارشناسی ارشد مشاوره، تهران: دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات.

مشتاقی، مرضیه؛ علامه، سید فرید؛  آقایی، اصغر. (1390).  تأثیر معنا درمانی گروهی بر ارتقا سلامت روان نابینایان شهر اصفهان. مجموعه مقالات اولین همایش روانشناسی سلامت اهواز.

مومنی، خدا مراد. (1390). اثر بخشی خاطره پردازی انسجامی و روایتی بر کاهش نشانه‌های افسردگی زنان سالمند مقیم سرای سالمندان. فصلنامهمشاورهورواندرمانیخانواده. 1 (3): 388 – 361.

وندر زندن، جیمز. (2008). روانشناسی رشد. ترجمه حمزه گنجی (1387).  تهران: نشر ساوالان.

هاوتون، کیت؛ سالکوس کیس، پاول؛ کرک، جوان؛ کلارک، دیوید. (2007). رفتار درمانی شناختی، ترجمه حبیب الله قاسم زاده (1386). تهران: انتشارات ارجمند.

 

Baboli, A. (2000). Evaluation of managers burnout to Boys government high schools in Tehran city. Journal Of Education Management , 26,44-60.

Breitbart, W., Gibson, C. H., Poppito, S. N., & Berg, A. (2004). Psychotherapeutic interventions at the end of life. 366-372.

Carter, E. A., &  McGoldrick,  M. (1980). The family life cycle. A framework for family therapy. New York: Gardner Press.

Carter,  E. A., &  McGoldrick,  M. (1988). Overview: The changing  family life cycle: A framework for family therapy. In B. Carter & M. McGoldrick (Eds), The changing family life cycle: A framework for family therapy (2nd ed). New York: Allyn and Bacon.

Corey, G. (2005).  Theory and practice in group counseling and therapy .Ga;brooks-cde.

Duvall, E. M. (1977). Marriage and family development (5th ed). New York:Lippincott.

Haley, J. (1973). Uncommon therapy: The psychiatric techniques of Milton H. Erickson, M.d. New York: W. W. Norton.

Kang, K., Jea, I.M., Kim, I.M., Hee-Su, K., Shingjeang, K., Mi-Kyung, S., & Sonyong, S. (2009).  The effect of Logotherapy on the suffering, findingmeaning,and spiritual well-being of Adolescents with Terminal cancer.JournalofCurrentDirectionsinPsychological Science: 312- 319.

Kantor, D., & Lehr, W. (1975). Inside the family. San Francisco: Jossey – Bass.

Kaye, K. (1985). Toward a developmental psychology of the family. In L. LAbate (Ed.), The handbook of family psychology and therapy (Vol. 1). Homewood, IL: Dorsey Prees.

Khaledian, M., hasanpour, S., & Ghadermarzi, H. A Survey on the Comparison of Mental Health and Life Expectancy in Employed and Unemployed People. International Journal of Applied Psychology. 2012; 2 (6): 137 – 141.

Mascaro, N., & Rosen, D. H. (2005). Existential meaning in the enhancement of hopeand prevention of the depressive symptoms. Journal of Personality. 73:  985- 994.

Pittman, F. (1987). Turning points: Treating families in transition and crisis. New York: W. W. Norton.

Prochesca, J., &  Norcross, C. (1999). Theories of psychotherapy. Translated by seyed mohammadi. Tehran: Rushed publisher 1383.

Shamsesfandabadi, H., Hashemian, K., & Shafiabadi, H. (2007). Effectiveness of teaching methods on the despair and sense of humor social adjustment of depressed students in Tehran. Journal of new ideas in educational sciences; 3(1): 81-99.

Snyder, C. R., & Lopez, S.J. (2007). Positive psychology: the scientific and practical explorations of human strengths. New York, Sage publication Inc.

Snyder, C. R. (2002).  Hope theory: Rainbows in the mind. Psychol Inq; 13: 249-75.

Snyder, C. R., Harris, C., Anderson, J. R., Holleran, S. A., Irving, S. A., Sigmon, S., & et al. (1991). The will and the ways: Development and validation of an individual-differences measure of hope. Journal of Personality and Social Psychology: 60(4): 570-85.

Snyder, C. R., Ilardi, D., Stephen, S.,  Cheavens, J., Michael, J., Scott, T., Yamhure, L., & sympson, S. (2000). The role of hope in cognitive behavior therapies. Cognitive therapy and Research, 24 (6): 747-762.

Snyder, M. (2006). The discursive proportion of hope: A qualitative analysis of cancer patients speech, qualitaive health research; 12(2).

Terkelson, K. G. (1980). Toward a theory of the family life cycle. In E. A. New York: Gardner .

Wong, P. T. P. (2000).  Meaning in life and meaning in death in successful aging. Pensilvania: Brunnermazel.

Zilbach, J. J. (1989). The family life cycle: A framework for understanding children in family therapy. IN L. Combrinck-Graham (Ed), children in family context: Perspectives on treatment. New York: Guilford Press.