بررسی اثربخشی آموزش تاب آوری بر سلامت روان افراد مبتلا به وابستگی مواد در کانون توسکای شهر تهران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد دانشگاه علامه طباطبایی

2 دانشیار دانشگاه علامه طباطبایی

چکیده

مقدمه: تحقیقات نشان می دهد که گروههای مختلف افراد بعضا از لحاظ سلامت روان در سطح پایین تر از عادی می باشند. از این رو به نظر می رسد که افراد مبتلا به وابستگی مواد نیز از لحاظ کارکردهای سلامت روان دچاره مخاطره هستند.
هدف: هدف تحقیق حاضر تعیین اثر بخشی برنامه آموزش تاب آوری بر سلامت روان افراد مبتلا به وابستگی مواد در کانون توسکای شهر تهران می‌باشد.
روش: این تحقیق جزء تحقیقات کاربردی بوده و روش این پژوهش از نوع نیمه آزمایشی است. جامعه ی آماری شامل کلیه ی نوجوانان و جوانان پسر مبتلا به وابستگی مواد کانون توسکا که در برنامه‌ی 28 روزه ایمان مدار- پرهیز مدار تحت درمان بوده اند، می باشد.حجم نمونه ی مورد نظر شامل 42 نفر می‌باشد که به صورت تصادفی ساده انتخاب شده‌اند. ابزار‌های مورد استفاده در این تحقیق پرسشنامه‌های سلامت عمومی (GHQ28) و پرسشنامه تاب ‌آوری کانر و دیویدسون می‌باشند که بر اساس آن، آزمونها به صورت گروهی انجام شده است.
یافته ها: یافته های تحقیق حاضر نشان می‌دهد که آموزش تاب آوری بر سلامت روان افراد مبتلا به وابستگی مواد درکانون توسکا موثر است (01/0>p ).
 نتیجه گیری: نتیجه تحقیق حاضر نشان می دهد که آموزش تاب آوری بر بهبود سلامت روان افراد مبتلا به وابستگی مواد نقش مهم و تعیین کننده ای دارد.  بدین معنا که آموزش تاب آوری باعث افزایش سلامت روان افراد مبتلا به وابستگی مواد می شود. بر اساس یافته های پژوهش پیشنهاد می شود که به افراد مبتلا به وابستگی مواد آموزش تاب آوری داده شود. همچنین به نظر می رسد که یافته‌های تحقیق حاضر می تواند در برنامه ریزی های پیشگیری، آموزشی و بهداشت روانی افراد مبتلا به وابستگی مواد موثر باشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Study of the Effect of Resilience Training on Mental Health of People with Drug Dependency at Touska Camp in Tehran

نویسندگان [English]

  • Reza Ahmadi 1
  • Parviz Sharifi Daramadi 2
1 MA in Psychology of Exceptional Children, Allameh Tabataba’i University;
2 Associate Professor, Allameh Tabataba’i University
چکیده [English]

Introduction:  Researches  show  that  some  groups  of  people  are
below  the  normal  level  in  terms  of  mental  health.  It  seems  that  people
with drug dependency have risky mental functions.
Objective:  The  objective  of  present  research  is  to  determine  the
effect  of  resilience  training  on  mental  health  in  people  with  drug
dependency at Touska camp in Tehran.
Method:  The  study  was  an  applied  research,  and  a  semiexperimental  method  was  used  therein.  The  statistic  population
comprised  all  male  teenagers  and  young  people  with  drug  dependency
participating  in  the  28-day  faith-based  and  resilience-based  training
program  at  Touska  camp  in  Tehran.  Using  simple  random  sampling
method,  42  subjects  were  selected.  The  instruments  used  in  this  study
included  the  General  Health  Questionnaire  (GHQ28)  as  well  as
Conner  and  Davidson’s  Resilience  Questionnaire  by  which  group
testing was performed.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Resilience
  • Mental Health
  • Drug Dependency
بشارت، محمد علی و همکاران. (1387 ). رابطه‌ی تاب آوری و سخت کوشی با موفقیت ورزشی و سلامت روانی در ورزشکاران. مجله روان شناسی معاصر، پاییز 1387، 49-38.

تجلی، فاطمه و لطفیان، مرتضی. (1387). بررسی تأثیر ابعاد الگوهای ارتباطی خانواده بر سلامت روان با واسطه هوش هیجانی نوجوانان. فصلنامه خانواده پژوهی، زمستان 1387، 422-407.

خدارحیمی، سیامک. (1374). مفهوم سلامت روان شناختی. انتشارات جاودان خرد، مشهد، چاپ اول.

داداش زاده، شیوا. (1388). بررسی رابطه سبک زندگی و میزان تاب آوری والدین دارای فرزندان 14 تا 18 ساله ی با و بدون اختلال سلوک از شهر تهران. پایان نامه کارشناسی ارشد روان شناسی کودکان استثنایی. دانشگاه علامه طباطبایی، دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی.

رحیمیان بوگر، اسحاق و اصغر نژاد، علی اصغر. (1387). رابطه سرسختی روان شناختی و خود تاب آوری با سلامت روان در جوانان و بزرگسالان بازمانده زلزله شهرستان بم. مجله روانپزشکی و روان شناسی بالینی ایران، سال چهارم شماره 1، بهار 1387، 70-67.

زرین کلک، حمید رضا. (1389). تأثیر آموزش مولفه های تاب آوری بر کاهش سطح اعتیادپذیری و تغییر نگرش دانش آموزان مقطع متوسطه ساکن در حومه تهران نسبت به مصرف مواد. پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه علامه طباطبایی، دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی.

سامانی، سیامک و جوکار، بهرام و صحراگرد، نرگس. (1386). تاب آوری سلامت روانی و رضایتمندی از زندگی. مجله روانپزشکی و روانشناسی بالینی ایران، سال سیزدهم شماره 295، 29-3.

سرمد، زهره و بازرگان، عباس و حجازی، الهه (1381). روش‌های تحقیق در علوم رفتاری. نشرآگاه.

سیبدری، سمیه. (1389). اثربخشی آموزش تاب آوری بر کاهش رفتار پرخاشگرانه دختران دبیرستانی مقطع اول متوسطه منطقه 13 شهر تهران. پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه علامه طباطبایی، دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی.

شاکری نیا، ایرج و محمد پور، مهری. (1388). رابطه سرسختی روان شناختی و تاب آوری با سلامت روان در کوهنوردان پسر شهر رشت. مجله ایرانی اخلاق و تاریخ پزشکی، زمستان 1388.

کیانی، سعید. (1389). رابطه هوش هیجانی، تاب آوری و سازگاری اجتماعی در دانشجویان شاهد جهت تبیین مدل سلامت روانی. پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه علامه طباطبایی، دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی.

محمدی، مسعود. ( 1384 .(بررسی عوامل موثر بر تاب آوری در افراد درمعرض خطر سوء مصرف مواد. پایان نامه دکتری. دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی.

یعقوبی، نور اله. (1374). بررسی همه گیری شناسی اختلالات روانی در مناطق شهری و روستایی صومعه سرا – گیلان. پایان نامه کارشناسی ارشد روان شناسی بالینی. انستیتو روانپزشکی تهران، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی ایران.

Antonovsky, A. (1987). Unraveling the mystery of health. How people manage stress and stay well. San Francisco: Jossey-Bass Publishers.

Catherine Ann. lesio. (2007). Accountability for mental Health counseling in schools. Thesis. Rochester Institute of Technology. Accessed from: http://scholarworks.rit.edu/theses/7127

Conner, K. M, & Davidson, J. R. T. (2003). Development of a new resilience scale: The Conner-Davidson Resilience Scale (CD-RISC). Journal of Depression and Anexiety,18, pp 76-82.

Friborg, O, Hjemdal, O,  Rosenvinge , O. H, Martinussen , M. Aslaksen , M. & Flaten , M. A. (2006). Resilience as a moderator of pain and stress. Journal of psychosomatic research. 61. 213-219.

Inzalicht, M. Aronson, j, Good, C. & McKay, L. (2006). A particular resilience to threatening environments. Journal of experimental social psychology, 42. 323-336.

Keyes. C.L.M. (2002). The mental health continuum: from languishing life. Journal of Health and social Research. 43: 207-222.

Kumpfer, K. L. (1999). Factor and processes contributing to resilience: The resilience framework. In: M.D.

Lazaruz, Richards. (2004). Personality and adjustment prentice Hall Inc Englewood cliffs New Jersey.

Masten, A. S. (2001). Ordinary magic: Resilience processes in development. American Psychology, 56, 227-238.

Olsson C.A. (2003). Adolescent resilience: a concept analysis. Journal of adolescence. vol: 26 :pp 1-11.

Silliman, B. (1994). Resiliency Research Review:  Conceptual & research foundations. Available on: http://www.cyfernet.org/research/resilreview.html.

Tugade, M.M, & Fredrickson, b. l. (2004). Resilient individuals use positive emotions to bounce back from negative emotional experiences. Journal of personality and social psychology, 86. 320-333.

Werner, E. (1997). Vulnerable but invincible: High risk children from birth to adulthood. Acta paediatrica supplement, 422, 103-105.

Wolff, S. (1995). The concept of resilience. Australian and new zealand journal of psychiatry, 29. 565-574.