ارتباط ادراک رفتار والدین با طرحواره های ناکارآمد اولیه

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد روانشناسی دانشگاه خوارزمی

2 دانشیار دانشگاه خوارزمی تهران

چکیده

تحقیقات بسیاری بر نقش رفتار پدر و مادر بر شکل گیری مشکلات شناختی و عاطفی فرزندان تأکید کرده اند، بر این اساس هدف پژوهش حاضر تعیین ارتباط بین ادراک پیوند والدینی با طرحواره های ناکارآمد اولیه فرزندان بود.روش پژوهش توصیفی- تحلیلی بود، جامعه آماری شامل کلیه دانشجویان عادی و دانشجویان مراجعه کننده به مرکز مشاوره دانشگاه بوعلی سینای شهر همدان در سال 1392 بود. در این پژوهش از دو نمونه بالینی و غیر بالینی استفاده شد که تعداد آن 203 نفر (نمونه بالینی 69 نفر و نمونه غیر بالینی 134 نفر) بود. جهت انتخاب نمونه بالینی از روش نمونه گیری در دسترس و برای نمونه غیر بالینی از نمونه گیری خوشه ای چند مرحله ای استفاده شد. در این پژوهش از دو پرسشنامه ارتباط والدینی پارکر و پرسشنامه فرم کوتاه طرحواره یانگ استفاده شد. نتایج پژوهش حاکی است بین ادراک مراقبت والدین(پدر و مادر) طرحواره های ناکارآمد اولیه رابطه منفی و معنی دار و  بین ادراک محافظت بیش از حد والدین با طرحواره های ناکارآمد اولیه رابطه مثبت و معنی دار وجود داشت(05/0P<).همچنین نتایج نشان داد که بین ادراک رفتار والدین (مراقبت و محافظت بیش از حد) در گروه بالینی و غیربالینی تفاوت معنی دار وجود داشت. در مجموع یافته های پژوهش حاضر نشان داد رفتار والدین (مراقبت و محافظت بیش از حد) با شکل گیری طرحواره های ناکارآمد فرزندان ارتباط دارد، بنابراین می توان توجه متخصصان را به نحوه رشد شناختی افراد در تعامل با مراقبان اولیه و شکل گیری آسیب های شناختی بعدی رهنمون کرد

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Relationship between Perceptions of Parental Behavior and Early Maladaptive Schemas 

نویسندگان [English]

  • Fatemeh Qannadi 1
  • Mohammad Hossein Abdollahi 2
1 MA in Psychology, Kharazmi University
2 Associate Professor, Kharazmi University.
چکیده [English]

In  many  researches,  the  role  of  parents’  behavior  on  the  formation
of cognitive and emotional problems in children has been emphasized.
Accordingly,  the  aim  of  this  study  was  to  determine  the  relationship
between  perceptions  of  parental  behavior  and  early  maladaptive
schemas  in  children.  The  method  of  study  was  descriptive-analytical.
The  statistical  population  consisted  of  all  normal  students  as  well  as
those  students  who  referred  to  the  counseling  center  of  Bu  Ali  Sina
University  in  Hamedan  in  2013.  In  this  study,  the  clinical  and  nonclinical  samples  were  used.  The  research  sample  consisted  of  69
clinical  individuals  and  134non-clinical  individuals.  Conventional
sampling  and  multistage  stratified  sampling  methods  were  used  to
select  the  clinical  and  non-clinical  samples,  respectively.  The
instruments  used  for  data  collection  were  Young  Schema
Questionnaire-Short  Form  (YSQ-SF)  and  Parker's  Parental  Bonding
Instrument  (PBI),  and  the  data  analyzed  using  Pearson  correlation.
The  analysis  of  the  results  showed  a  negative  correlation  between
early maladaptive schemas and perceptions of parental caring. Positive
correlation  was  also  observed  between  early  maladaptive  schemas  and
perceptions  of  parental  overprotection  (P<0.05).  The  results  showed
that  there  were  significant  differences  between  perception  of  parental
behavior  (caring  and  overprotection)  in  clinical  and  non-clinical
samples  (P<0.05).  The  research  findings  indicated  that  parental
behavior  (caring  and  overprotection)  is  related  with  the  formation  of
early  maladaptive  schemas  of  children.  Therefore,  the  attention  of
specialists  can  be  drawn  to  the  cognitive  development  of  individuals
in  interaction  with  primary  caregivers,  and  to  the  formation  of
subsequent cognitive impairment.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Perceptions of Parental Behavior
  • Caring
  • Overprotection
  • early maladaptive schemas
آهی، حسن (1384). بررسی ساختار عاملی فرم کوتاه پرسشنامه یانگ(SF-SQ). پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه علامه طباطبائی.

جلالی، ایران. سروقد، سیروس. سامانی، سیامک (1391). نقش واسطه ای روان بنه های شناختی در ارتباط با فرایند و محتوای خانواده و شیوه های مقابله با تعارض. فصلنامه روان شناسی تحولی: روانشناسان ایرانی، سال نهم، شماره 33، ص 83-92.

رمضانی، ولی الله، شمس اسفند آباد، حسن، طهماسبی، شهرام (1386). بررسی پیامدهای هیجانی سبک های دلبستگی در دانشجویان، مجله پژوهش در سلامت روانشناختی، ص 39-47.

رایس، فیلیپ (1387). رشد انسان. ترجمه مهشید فروغان. تهران: انتشارات ارجمند.

زاهدیان، فتح الله. محمدی، مسعود. سامانی، ‌سیامک (1390). نقش سیک های دلبستگی، پیوند والدینی و خودپنداره در اعتیاد جنسی. مجله روانشناسی بالینی، سال سوم، شماره 3.

شایقیان، زینب. وفایی، ماریا آگیلار. روسل زاده طباطبائی، کاظم (1390). بررسی طرحواره ها و پیوند والدینی در دختران نوجوان با وزن طبیعی، چاق و یا دارای علائم بی اشتهایی عصبی. مجله پژوهنده(مجله پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی)، سال شانزدهم، شماره 1، ص 30-38.

شهامت، فاطمه؛ ثابتی، علیرضا؛ رضوانی، سمانه (1389). بررسی رابطه سبک های فرزندپروری و طرحواره های ناکارآمد اولیه. مطالعات تربیتی و روانشناسی.11(2)، 254-239.

موسوی، اشرف السادات (1379). عملکرد نظام خانواده و بهداشت روانی اعضای خانواده. مجله اندیشه و رفتار، سال ششم، شماره 2 و 3. ص 87- 98.

میرزا نصراله شیرازی، فرح (1389). مقایسه‌ الگوی تربیتی والدین، تحمل ابهام و میزان توجه انتخابی در بیماران مبتلا به وسواس فکری- عملی با افراد غیر مبتلا. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، رشته روانشناسی عمومی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات.

نوری، فرشته (1384). بررسی ارتباط بین الگوهای تربیتی خانواده با اعتیاد. طرح پژوهشی مؤسسه داریوش، مرکز آموزش و پژوهش سوء مصرف و وابستگی به مواد، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی.

Bosmans, Guy. Braet. Caroline. Vlierberghe, Leen Van. (2010). Attachment and Symptoms of Psychopathology: Early Maladaptive Schemas as a Cognitive Link? Clinical Psychology and Psychotherapy Clin. Psychol. Psychother. 17, 374–385.

Liss, Miriam. Timmel, Laura. Baxley, Kelin. Killingsworth, Patrick. (2005). Sensory processing sensitivity and its relation to parental bonding, anxiety, and depression.J Personality and Individual Differences. 39. 1429–1439.

Harris, A. E., & Curtin, L. (2002). Parental perceptions, early maladaptive schemas, and depressive symptoms in young adults.J Cognitive Therapy and Research, 26, 405–416.

Gunty, Buri. (2008). Parental Practices and the Development of Maladaptive Schemas Online Submission, Paper presented at the Annual Meeting of the Midwestern Psychological Association (Chicago, IL, May 2008). 33 pp.

Geerts, Erwin. van Os, Titus Gerlsma, Coby. (2009). Nonverbal communication sets the conditions for the relationship between parental bonding and the short-term treatment response in depression. Psychiatry Research 165 ,120–127.

Kawabata, Yoshito a. Alink, Lenneke R. A. Tseng, Wan-Ling. van IJzendoorn, Marinus H. Crick, Nicki R. (2011). Maternal and paternal parenting styles associated with relational aggression in children and adolescents: A conceptual analysis and meta-analytic review. Developmental Review 31 , 240–278.

Rigby. K, Slee. P. T, Martin. G. (2007). Implications of inadequate parental bonding and peer victimization for adolescent mental health. Journal of Adolescence 30 , 801–812.

Roelofs, Jeffrey. Onckels, Linda. Muris, Peter. (2012). Attachment Quality and Psychopathological Symptoms in Clinically Referred Adolescents: The Mediating Role of Early Maladaptive Schema. J Child Fam Stud.

Young, J. E. (1994). Cognitive therapy for personality disorders: A schema-focused approach. Sarasota: Professional Resource Press.

Young, J. E, Klosko ,J. S, Weishaar, M. E. (2003). Schema Therapy: a practitioner’s Guide.New York: .The GuilFord press.

Ingram, Rick E. Overbey, Terrance. Fortier, Michelle .(2001). Individual diferences in dysfunctional automatic thinking and parental bonding: specificity of maternal care.Personality and Individual Differences 30. 401-412.