تأثیر سن ازدواج، الگوهای همسرگزینی و تفاوت سنی زوجین بر کیفیت زندگی زناشویی زنان شهر تهران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد مشاوره خانواده دانشگاه علامه طباطبائی

2 کارشناسی ارشد مشاوره توانبخشی دانشگاه علامه طباطبائی

3 دانشیار مشاوره دانشگاه علامه طباطبائی

چکیده

امروزه، با گذر جوامع از مرحله سنتی و جمع‌گرا به مرحله مدرنیته و فردگرا، شاهد افزایش سن ازدواج (و خصوصاً در میان بانوان) و تمایل به همسرگزینی بر اساس انتخاب فردی هستیم. از طرف دیگر، همچنان شاهد افزایش نارضایتی، ناسازگاری، بی تعهدی، طلاق و به‌طورکلی؛ کاهش کیفیت زناشویی زوج‌ها هستیم که موجب آسیب به کانون گرم و مقدس خانواده و پیکره اجتماع می‌گردد. این پژوهش باهدف بررسی تأثیر سن ازدواج، تفاوت سنی و سبک‌های همسرگزینی، بر کیفیت زندگی زناشویی زنان متأهل شهر تهران صورت پذیرفت. طرح پژوهش از نوع علّی مقایسه­ای می­باشد. جامعه­ی آماری پژوهش حاضر زنان تهرانی‌اند که ۴۰۰ نفر از آن‌ها با استفاده از روش نمونه­گیری در دسترس غیر احتمالی و با مراجعه به پارک‌های عمومی در سطح شهر تهران انتخاب شدند و به مقیاس کیفیت زناشویی، فرم تجدیدنظر شده (RDAS) و پرسش‌های مرتبط با الگوهای همسرگزینی و سن ازدواج، پاسخ دادند. از یافته‌های قابل توجّه این پژوهش می‌توان به تأثیر منفی ازدواج در سنین نوجوانی و ازدواج بر اساس سبک‌های همسرگزینی‌ای که به نوعی با اجبار همراهند بر کیفیت زندگی زناشویی اشاره کرد. هم‌چنین در این پژوهش نشان داده شد که تفاوت سنی زوجین تأثیر معناداری بر کیفیت زندگی زناشویی ندارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Effects of Partner-Selection Patterns, Marriage Age, and Age Differences between Spouses on Marital Quality of Married Women in Tehran

نویسندگان [English]

  • Maryam Valadkhani 1
  • Abdolbasset mahmoudpour 2
  • Kiiumars Farahbakhsh 3
  • Hossin Salimi Bajestani 3
1 M. A. in Family Counseling, Allameh Tabataba’i University
2 M. A. Student of Counseling, Allameh Tabataba’i University
3 Associate Professor Department of Counseling, Faculty of Psychology, Allameh Tabataba’i University
چکیده [English]

Nowadays, with the transition of the societies from traditional and community oriented to modernity and individualism there is a noticeable increase in the marriage age (especially among women) and the desire to select partner singly. On the other hand, we are seeing an increase on the dissatisfaction, conflict, lack of commitment, divorce, and generally decrease of marital quality which damages the body of family and society. In this paper, we study the effects of partner-selection patterns, marriage age, and age differences between the spouses on the marital quality of married women in Tehran. The research's method is causal -comparative. The population is selected from married women in Tehran, Iran. The total number of the participants is 400 which were selected by Non-probability sampling method by visiting public parks in Tehran, Iran. They responded to marital quality questionnaire, revised version (RDAS), and questions to evaluate the marriage age, partner selection method, and the age differences with their spouses .From the important observations we noted that it is statistically significant that girls who are forced to get married and who get married in teenage age shave lower marital quality compared others. Also, it was shown that couples’ age difference deos not have a statistically significant influence on the marital quality.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Partner-selection patterns
  • marriage age
  • age difference between spouses
  • marital quality
ای. برک، لورا. (1391). روان شناسی رشد (از کودکی تا نوجوانی). سید محمدی، یحیی. تهران. ارسباران. (تاریخ انتشار به زبان اصلی ندارد).
باقری، افسانه. (1383). رابطه کیفیت زناشویی با موقعیت اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی خانواده. فصلنامه خانواده و پژوهش، 1، 80-57.
جنادله، علی و رهنما، مریم. (1389). خانواده متعارف ایرانی: تحولات نسلی و چالش‌های پیش رو (براساس تحلیل ثانویه داده‌های ملی). مجموعه مقالات همایش آینده پژوهی مسائل خانواده در ایران (جلد اول) (صص 305-257). تهران: انتشارات مرکز تحقیقات استراتژیک (معاونت پژوهش‌های فرهنگی و اجتماعی).
حبیب پورگتابی، کرم و غفاری، غلامرضا. (1390). علل افزایش سن ازدواج دختران. فصلنامه زن در توسعه و سیاست (پژوهش زنان)، 1، 34-7.
حسینی سده، مجتبی و فتحی آشتیانی، علی. (1388). بررسی نقش هوش هیجانی و مولفه‌های آن در رضایتمندی زناشویی و مقایسه آن با متغیرهای جمعیت شناختی. فصلنامه روان شناسی و دین، 2، 130-105.
خجسته‌مهر، رضا، فرامرزی، سحر و رجبی، غلامرضا. (1391). بررسی نقش ادراک انصاف بر کیفت زناشویی. فصلنامه مطالعات روان شناختی دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی دانشگاه الزهرا (س)، 1، 31.
راستگو، ناهید؛ گلزاری، محمود و براتی سده، فریده.(1393). اثربخشی افزایش دانش جنسی بر رضایت زناشویی زنان متاهل. فصلنامه مطالعات روانشناسی بالینی. شماره5، شماره 17، زمستان 1393، صفحه 35-48.
رجبی، عباس. (1386). سن ازدواج، عوامل افزایش و راهبردهای کاهش آن. فصلنامه معرفت، 12، 143.
رحمانی، اعظم.، مرقائی خویی، عفت السادات.، صادقی، نرجس و الله قلی، لیلا. (1390). ارتباط رضایت جنسی و رضایت از زندگی زناشویی. فصلنامه مرکز تحقیقات مراقبتهای پرستاری دانشگاه علوم پزشکی تهران (نشریه پرستاری ایران)، 70، 88-82.
روشن، رسول؛ علینقی، علیرضا و طاولی، آزاده. (1389). بررسی اثربخشی زوج درمانی بر خودنظم بخشی بر کاهش تعارض زناشویی. فصلنامه مطالعات روانشناسی بالینی. شماره1، زمستان 1389، صفحه 35-48.
سفیری، خدیجه، محرمی، معصومه. (1388). بررسی پیوند ناهمسان همسری فرهنگی با میزان اختلافات زناشویی. فصلنامه مطالعات اجتماعی روان شناختی زنان، 3، 51-31.
شادابی، نازنین. (1390). اثربخشی آموزش تصویرسازی ارتباطی بر دلزدگی زناشویی زنان. پایان نامه کارشناسی، دانشگاه علامه طباطبایی.
شاه سیاه، مرضیه، بهرامی، فاطمه، محبی، سیامک و تبرایی، یاسر. 1390. همبستگی بین بهزیستی ذهنی با کیفیت زندگی زناشویی زوجین. مجله دانشگاه علوم پزشکی قم، 4، 67-61.
شاه مرادی، سمیه، فاتحی‌زاده، مریم و احمدی، احمد. (1390). پیش‌بنی تعارض زناشویی از طریق ویژگی‌های شخصیتی، روانی و جمعیت شناختی زوجها. فصلنامه دانش و پژوهش در روان شناسی کاربردی، 1، 44-33.
شاهواری، زهرا، قلی‌زاده، لیلا و محمدحسینی، سیما. (1388). تعیین برخی عوامل مرتبط با رضایت جنسی در زنان شهر گچساران. فصلنامه علمی دانشگاه علوم پزشکی گرگان، 4، 56-51.
صادق مقدم، لیلا، عسگری، فریبا، مغروضی، پرویز، الله شمس، هدایت و طهماسبی، سیمین. (1385). رضایت از زندگی زناشویی در زنان شاغل و خانه‌دار و همسران آنها در شهر گناباد. افق دانش، مجله دانشکده علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی گناباد، 2، 50-45.
صفورایی پاریزی، محمد مهدی. (1389). انتخاب همسر مطلوب و نقش آن در کارامدی خانواده، فصلنامه طهورا، 7، 87-71.
صیادپور، زهره. (2005). ازدواج موفق: بررسی رضایت از ازدواج در دانشجویان. Iranian psychologists، 2، 198-145.
غضنفری، فیروزه. (1389). عوامل موثر بر خشونت علیه زنان در استان لرستان. فصلنامه علمی پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی لرستان، 2، 11-5.
غلامعلیان، فهیمه.، احمدی، احمد و باغبان، ایران. (1387). کیفیت زندگی زناشویی. فصلنامه تازه‌های روان درمانی. 49 و 50، 73-59.
غیاثی، پروین.، معین، لادن و روستا، لهراسب. (1389). بررسی علل اجتماعی گرایش به طلاق در بین زنان مراجعه کننده به دادگاه خانواده شیراز. فصلنامه زن و جامعه، 3، 14-77.
کاظمی پور، شهلا. (1383). تحول سن ازدواج زنان در ایران و عوامل جمعیتی موثر بر آن. فصلنامه پژوهش زنان 3، 124-103.
محبوبی‌‌منش، حسین. (1383). تغییرات اجتماعی ازدواج. فصلنامه مطالعات راهبردی زنان، 26، 205-172.
مشکی، مهدی.، شاه قاسمی، زهره.، دلشاد نوقابی، علی و مسلم، علی‌رضا. (1389). بررسی وضعیت و عوامل مرتبط با طلاق از دیدگاه زوجین مطلقه‌ی شهرستان گناباد در سالهای 88-1387. افق دانش؛ فصلنامه دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی گناباد،1، 45-35.
مظاهری، علی.، صادقی، منصوره السادات.، نصرآبادی، ام لیلی.، انصار نژاد، فاطمه و عباسی، مریم. (1388). رابطه سبکهای همسرگزینی با کیفیت و پایداری ازدواج. فصلنامه راهبرد فرهنگ، 5، 55.
مظلوم خراسانی، محمد و قناد، مهدی. (1385). بررسی علل و انگیزه‌های موثر بر ازدواج افراد 45-25 سال شهر بیرجند و رابطه آن با میزان رضایت از زندگی زناشویی در سال 85. فصلنامه علوم اجتماعی دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی مشهد، 1، 174-143.
منوچهری، مینا. (1389). بررسی تأثیر آموزش بازسازی شناختی به روش عقلانی، عاطفی، رفتاری بر دلزدگی زناشویی زنان شهرستان نجف آباد. پایان نامه کارشناسی، دانشگاه علامه طباطبایی.
میرسندسی، محمد و محمدی قلعه سفیدی، مصطفی. (1390). بررسی رابطه تحصیلات زنان با افزایش سن ازدواج آنها و راهکارهای پیشگیری از آن با تأکید بر رویکرد اسلامی. فصلنامه فرهنگی دفاعی زنان و خانواده، 17، 204-179.
نیک منش و کاظمی. (1385). علل و راه‌حلهای تاخیر در ازدواج جوانان. فصلنامه مطالعات روان شناسی تربیتی، 5، 77.
یوسفی، ناصر. (1390). بررسی شاخص‌های روان سنجی مقیاس کیفیت زناشویی، فرم تجدیدنظر شده (RDAS). فصلنامه پژوهش‌های روان شناسی بالینی و مشاوره، 1(2)، 200-183.
هزار جریبی، جعفر و آستین فشان، پروانه. 1388. بررسی عوامل اجتماعی، اقتصادی موثر بر میانگین سن ازدواج زنان در سه دهه گذشته «85-55». فصلنامه علمی پژوهشی برنامه‌ریزی رفاه و توسعه اجتماعی، 51، 32-13.
Allendorf, K. & Ghimire, D. J. (2013). Determinants of marital quality in an arranged marriage society. Social science research, 42(1), 59-70.
Amato, P R., Booth, A., Johnson, D R. & Rogers, S J. (2008). Alone Together: How Marriage in America Is Changing, Massachusetts, Harvard University Press publication.
Anderson, J. R. (2007). Developmental trajectories in lower-quality marriages: Predictors and outcomes. ProQuest.
Booth, A. & Edwards, J. N. (1992). Starting over: Why remarriages are more unstable. Journal of Family Issues13(2), 179-194.
Brigman K. (2008). Marriage: A Simple Guide to Success, united state of america, catalog in publication.
Bumpass, L. L. & Sweet, J. A. (1972). Differentials in marital instability: 1970. American Socioligical Review, 37(6), 137-147.
Carstensen, L. L., Gottman, J. M. & Levenson, R. W. (1995). Emotional behavior in long-term marriage. Psychology and Aging, 10, 140-149.
Chatav, Y. (2007). Relationship Cognitions and Marital Quality: An Evaluation of the Roles of Relationship Attributions, Partner Schemas, and Relationship Schemas. ProQuest.
Demyan, A. (2005). Gender, gender role adherence, and self-esteem in long term mate selection preferences in college students (Doctoral dissertation, Ohio University).
Dohrenwend, B. P. (Ed). (1998). Adversity, stress, and psychopathology. Oxford University Press.
Dolan, F. E. (2011). Re-reading Rape in The Changeling. Journal for Early Modern Cultural Studies, 11(1), 4-29.
Goldman, M B. & Hatch, M C. (2000). Women & Health, Gulf Professional Publishing
Gouin, J. (2009). marital quality and plasma levels of oxcytocin and vasopressin, master's thesis, Graduate School of The Ohio State University
Groot, W. & Van Den Brink, H. M. (2002). Age and education differences marriages and their effects on life satisfaction. Journal of Happiness Studies, 3, 153-165
Heaton, T. B. (2002). Factors contributing to increasing marital stability in the United States. Journal of Family Issues, 23, 392-409.
Kippen, R., Chapman, B. & Yu, P. (2010). What's love got to do with it? Homogamy and dyadic approaches to understanding marital instability.
Lamanna, M. A. & Riedmann, A. (2005). Marriages & Families: Making Choices in a Diverse Society: Making Choices and Facing Change. Cengage Learning.
Perry, B. J. (2004). The relationship between equity and marital quality among Hispanics, African Americans and Caucasians (Doctoral dissertation, The Ohio State University).
Santrock, J.W. (2011). Life-Span Development, New York, McGraw-Hill
Sharabany, R., Gershoni, R., & Hofman, d. E. (2012). Girl Friend, boyfriend: age and sex differences in intimate friendship. Developmental psychology, 17(6), 800-808.
Smith, M. C. & DeFrates-Densch, N. (Eds). (2008). Handbook of research on adult learning and development. Routledge.
Sholkamy, H. (2008). Encyclopedia of Women and Islamic Cultures, Volume 3: Family, Body, Sexuality, and Health (review). Journal of Middle East Women's Studies4(2), 108-111.
Tewary, S. (2008). Marital quality and self-efficacy: Influence on disease management among individuals with rheumatoid arthritis. ProQuest.
Troost, A. (2005). Marriage in motion: a study on the social context and processes of marital satisfaction (Vol. 10). Leuven University Press. Umberson,
Umberson, D., Williams, K., Powers, D. A., Liu, H., & Needham, B. (2006). You make me sick: Marital quality and health over the life course. Journal of health and social behavior, 47(1), 1-16.
VanLaningham, J. Johnson, D. R. & Amato, P. (2001). Marital happiness, marital duration, and the U-shaped curve: Evidence from a five-wave panel study. Social Forces79(4), 1313-1341.
Waite, L. J. (2009). Marriage. Encyclopedia of the life course and human development. Boston: Gale Cengage.