اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر شرم از بدن، حساسیت بین‌فردی و توجه انتخابی در دختران دارای اختلال بدشکل‌انگاری بدنی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه ازاد اسلامی ارومیه دانشکده پزشکی رشه روانشناسی بالینی

2 استادیار گروه روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران

چکیده

اختلال بدشکل‌انگاری بدنی شامل اشتغال فکری شدید به نقص‌های خیالی یا جزئی در ظاهر است. این پژوهش باهدف بررسی اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT) بر کاهش شرم از بدن، حساسیت بین‌فردی و بهبود توجه انتخابی در دختران مبتلا به این اختلال انجام شد. پژوهش حاضر از نوع نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون - پس‌آزمون و گروه کنترل بود. از میان ۴۰۰ دانش‌آموز دختر غربالگری شده با پرسش‌نامه فراشناخت اختلال بدشکل‌انگاری (BDMCQ)، ۳۰ نفر مبتلا به اختلال (با میانگین سنی ۱۶-۱۷ سال) به‌صورت تصادفی در دو گروه آزمایش (۱۵ نفر) و کنترل (۱۵ نفر) جایگزین شدند. گروه آزمایش، ۸ جلسه ۶۰ دقیقه‌ای مداخله ACT دریافت کردند، درحالی‌که گروه کنترل مداخله‌ای دریافت نکردند. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار SPSS تحلیل شدند. یافته‌ها نشان داد درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد به طور معناداری موجب کاهش شرم از بدن (۵۵۲/۰=۲η، ۰۰۱/۰P>، ۵۴۹/۳۴F=)، حساسیت بین‌فردی (۵۳۱/۰=۲η، ۰۰۱/> ۰P، ۷۰۵/۳۱F=) و بهبود توجه انتخابی (۵۴۳/۰=۲η، ۰۰۱/۰P>، ۲۲۹/۳۳F=) در گروه آزمایش شد. نتایج نشان می‌دهند که ACT مداخله‌ای مؤثر برای کاهش علائم مرتبط با اختلال بدشکل‌انگاری در نوجوانان است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Effectiveness of Acceptance and Commitment Therapy on Body Shame, Interpersonal Sensitivity, and Selective Attention in Girls with Body Dysmorphic Disorder

نویسندگان [English]

  • faezeh pasand 1
  • Farnaz Farshbafmanisefat 2
1 Islamic azad university of urmia
2 Assistant Professor, Department of Psychology, Urmial Branch, Islamic Azad University,Urmia, Iran
چکیده [English]

Body Dysmorphic Disorder involves excessive preoccupation with imagined or minor defects in appearance. This study aimed to examine the effectiveness of Acceptance and Commitment Therapy (ACT) in reducing body shame, interpersonal sensitivity, and improving selective attention in girls with this disorder. The present study was a quasi-experimental design with a pretest–posttest and a control group. Of 400 screened female students using the Body Dysmorphic Disorder Metacognition Questionnaire (BDMCQ), 30 individuals with the disorder (mean age 16–17 years) were randomly assigned to two groups: experimental (n = 15) and control (n = 15). The experimental group received eight 60-minute sessions of ACT, while the control group did not receive any intervention. Data were analyzed using SPSS software. The findings indicated that ACT significantly reduced body shame (η² = 0.552; P < 0.001; F(34) = 3.549), interpersonal sensitivity (η² = 0.531; P < 0.001; F(31) = 3.705), and improved selective attention (η² = 0.543; P < 0.001; F(33) = 2.229) in the experimental group. The results suggest that ACT is an effective intervention for reducing symptoms associated with Body Dysmorphic Disorder in adolescents.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Acceptance and Commitment Therapy
  • Body Dysmorphic Disorder
  • Body Shame
  • Interpersonal Sensitivity
  • Selective Attention